Gids
Mantelzorg en werk combineren: wat spreek je af?
Mantelzorg en werk combineren begint met een gesprek met je leidinggevende. Je mag je werkgever vragen om andere werktijden, thuiswerken of minder uren. Dat regelt de Wet flexibel werken. Daarnaast zijn er verlofsoorten en soms afspraken in je cao. Stop niet zomaar met werken: wie zelf ontslag neemt, krijgt alleen in uitzonderingen een WW-uitkering.
In het kort
- Praat op tijd met je leidinggevende. HR weet welke regelingen er zijn en wat er in je cao staat.
- Wet flexibel werken: vraag schriftelijk, uiterlijk 2 maanden vooraf, om andere tijden, thuiswerken of minder uren.
- Bij mantelzorg geldt de eis van minimaal 10 medewerkers niet, en mag je binnen een jaar opnieuw een verzoek doen.
- Minder werken geeft minder salaris en meestal minder pensioenopbouw.
- Zelf ontslag nemen: dan heb je alleen in uitzonderingen recht op WW.
- Al een WW-uitkering? Bij mantelzorg kan het UWV je maximaal een half jaar ontheffen van de sollicitatieplicht.
Laatst bijgewerkt:
Op deze pagina
- Mantelzorg en werk: je bent niet de enige
- Mantelzorg en je werkgever: zo voer je het gesprek
- Wet flexibel werken: andere tijden, thuiswerken of minder uren
- Mantelzorg in je cao, bij HR en bij de vakbond
- Verlof: voor een dag, een paar weken of langer
- Minder werken voor mantelzorg: wat kost het?
- Stoppen met werken voor mantelzorg: krijg je WW?
- Werkloos en mantelzorg: moet je solliciteren?
- Zo houd je werk en mantelzorg vol
- Veelgestelde vragen
Mantelzorg en werk: je bent niet de enige
Eén op de vier werknemers combineert werk met mantelzorg. Dat zijn 2,7 miljoen mensen (MantelzorgNL (externe website), cijfers van het SCP uit 2026). Toch wordt er op het werk weinig over gepraat. Bijna de helft van de werkende mantelzorgers vindt het lastig om erover te beginnen (MantelzorgNL (externe website)). En 40% van de leidinggevenden weet niet dat een medewerker mantelzorger is (MantelzorgNL (externe website), cijfers van Stichting Werk&Mantelzorg).
Twijfel je of wat jij doet mantelzorg is? Lees wanneer ben je mantelzorger? Er is geen vast aantal uren.
Mantelzorg en je werkgever: zo voer je het gesprek
Je leidinggevende is je eerste aanspreekpunt. MantelzorgNL geeft deze tips voor het gesprek (MantelzorgNL (externe website)):
- Ga op tijd in gesprekWacht niet tot het je te veel wordt. Wie pas praat als het echt niet meer gaat, herstelt moeilijker.
- Bereid je voorWat speelt er precies? Waar loop je tegenaan? Welke oplossing zie je zelf? Zoek vooraf uit welke regelingen je werkgever heeft, zoals verlof.
- Kom zelf met ideeënDenk aan andere werktijden, taken tijdelijk anders verdelen of meer thuis werken. Verplaats je ook in je leidinggevende: jullie hebben allebei belang bij een goede balans.
- Spreek een proefperiode afProbeer de afspraken een bepaalde tijd uit, en plan meteen een moment om te bespreken hoe het gaat.
- Bespreek wat collega's wetenSpreek af of en hoe collega's en klanten het horen. Als zij weten wat er speelt, is er meestal meer begrip.
- Leg de afspraken vastBevestig elkaar wat jullie hebben afgesproken, bijvoorbeeld in een mail.
Vind je het moeilijk om te beginnen, of verwacht je weinig begrip? Bespreek het dan eerst met iemand die je vertrouwt: een vertrouwenspersoon, de bedrijfsarts, het bedrijfsmaatschappelijk werk of het steunpunt mantelzorg in je gemeente. Ook een mantelzorgmakelaar kan meedenken.
Wet flexibel werken: andere tijden, thuiswerken of minder uren
De Wet flexibel werken geeft je het recht om je werkgever te vragen om andere werktijden, een andere werkplek (bijvoorbeeld thuis) of meer of minder uren. Dat mag ook tijdelijk, en het maakt niet uit of je een vast of tijdelijk contract hebt (Rijksoverheid (externe website)).
Wet flexibel werken: de regels
- Hoe lang moet je in dienst zijn?
Minimaal een halfjaar (26 weken)
Bron: Rijksoverheid · gecontroleerd op
- Hoe vraag je het aan?
Schriftelijk, uiterlijk 2 maanden voor de gewenste ingangsdatum
Noem de ingangsdatum en wat je wilt: de uren per week, de werktijden of de werkplek.
Bron: Rijksoverheid · gecontroleerd op
- Wanneer moet je werkgever reageren?
Schriftelijk, uiterlijk 1 maand voor de ingangsdatum
Reageert je werkgever niet op tijd, dan mag je gaan werken zoals in je verzoek staat.
Bron: Rijksoverheid · gecontroleerd op
- Bedrijf met minder dan 10 medewerkers
Bij mantelzorg geldt de eis van minimaal 10 medewerkers niet
Bron: Rijksoverheid · gecontroleerd op
- Opnieuw een verzoek doen
Normaal na 1 jaar; bij mantelzorg geldt die wachttijd niet
Bron: Rijksoverheid · gecontroleerd op
Mag je werkgever weigeren? Je werkgever moet met je overleggen. Een verzoek om andere uren of andere tijden mag de werkgever alleen weigeren met een goede reden. Dat heet een zwaarwegend bedrijfsbelang. Bijvoorbeeld als er niemand is om je werk over te nemen, als het rooster niet rond te krijgen is of als er niet genoeg werk of geld is (Rijksoverheid (externe website)). De werkgever mag ook een andere verdeling van de uren vaststellen dan jij vroeg, en moet de reden dan op papier zetten (Rijksoverheid (externe website)).
Ook thuiswerken vraag je zo aan. Je noemt dan in je verzoek waar je wilt werken: thuis of op een andere plek, helemaal of voor een deel. Je werkgever kan dat weigeren, maar moet daar wel een goede reden voor hebben (Rijksoverheid (externe website)). Verandert de situatie van je ouder, dan kun je een tijdelijke afspraak maken. Aan het eind van de afgesproken periode werk je weer zoals eerst.
Mantelzorg in je cao, bij HR en bij de vakbond
In één op de vier cao's staat iets over werknemers met mantelzorgtaken. Die afspraken lopen uiteen: van maatwerk en flexibel werken tot afspraken over verlof (MantelzorgNL (externe website)). Wat er in jouw cao staat, weet de afdeling HR. Wij noemen hier geen afspraken per cao: die verschillen te veel en veranderen vaak.
- HR: voor vragen over verlof en werktijden, uitleg over de cao, en advies als je er met je leidinggevende niet uitkomt.
- Bedrijfsmaatschappelijk werk: helpt in een paar gesprekken als problemen thuis invloed hebben op je werk.
- Vertrouwenspersoon: wat je daar vertelt, blijft vertrouwelijk. De vertrouwenspersoon heeft een geheimhoudingsplicht.
- Vakbond: ben je lid, dan kun je daar terecht voor advies over werk, inkomen en verlof, juridische hulp bij een conflict en steun bij onderhandelen met je werkgever.
Weet je niet waar je moet beginnen? Het steunpunt mantelzorg in je gemeente of de Mantelzorglijn (030 - 760 60 55) verwijst je door (MantelzorgNL (externe website)). Het steunpunt van je gemeente staat in de vangnet-atlas.
Verlof: voor een dag, een paar weken of langer
Naast andere afspraken heb je recht op verlof. Welke soort past, hangt af van wat er aan de hand is:
- Er is nu iets ernstigs en je moet meteen weg: calamiteitenverlof.
- Je ouder is een tijd ziek en heeft je nodig: kortdurend zorgverlof.
- De zorg duurt langer: langdurend zorgverlof, onbetaald.
- Alles naast elkaar: zorgverlof voor mantelzorgers, en reken het uit met de zorgverlof-calculator.
Neem je onbetaald verlof op, dan daalt je inkomen. Dat heeft gevolgen (Rijksoverheid (externe website)):
- Vakantiedagen: tijdens onbetaald verlof bouw je geen vakantiedagen op. Bij langdurend zorgverlof wel.
- Toeslagen: door het lagere inkomen kun je recht hebben op meer zorgtoeslag of huurtoeslag. Geef de wijziging door.
- Pensioen: regelingen verschillen per sector en bedrijf. Vraag je werkgever of pensioenfonds wat het voor jou betekent.
- Uitkering daarna: word je na het verlof werkloos of arbeidsongeschikt, dan telt het lagere inkomen tijdens het verlof niet mee voor de uitkering. Meer dan 18 maanden voltijds onbetaald verlof kan wel gevolgen hebben.
Minder werken voor mantelzorg: wat kost het?
Minder uren werken geeft lucht, maar kost geld. Reken het door voordat je het vraagt.
- Salaris: minder uren is minder loon. Het heeft ook invloed op je pensioenopbouw (Rijksoverheid (externe website)).
- Pensioen: met minder salaris bouw je meestal minder pensioen op. Ook het nabestaandenpensioen en het pensioen bij arbeidsongeschiktheid kunnen lager worden. Vaak kun je vrijwillig blijven opbouwen, op eigen kosten (Wijzer in geldzaken (externe website)).
- Tijdelijk kan ook: spreek een periode af. Daarna ga je terug naar je oude aantal uren.
- Belasting: wat mantelzorg wel en niet betekent voor je aangifte, lees je in mantelzorg en belasting.
Stoppen met werken voor mantelzorg: krijg je WW?
Meestal niet. Voor een WW-uitkering mag je niet door eigen schuld werkloos zijn. Wie zelf ontslag neemt, heeft alleen in uitzonderingssituaties recht op WW. Je moet ook direct beschikbaar zijn voor betaald werk (Rijksoverheid (externe website)). Het UWV zegt het zo: wie door eigen schuld werkloos wordt, krijgt waarschijnlijk geen WW (UWV (externe website)).
- Vraag het vooraf na bij het UWV, voordat je ontslag neemt of op eigen verzoek minder uren gaat werken.
- Kijk eerst naar verlof. Langdurend zorgverlof is onbetaald, maar je houdt je baan.
- Praat met je werkgever over een tijdelijke oplossing. Dat is bijna altijd beter dan opzeggen.
- Reken op lange termijn. Stoppen met werken raakt ook je pensioen en je kans om later terug te keren.
Werkloos en mantelzorg: moet je solliciteren?
Heb je al een WW-uitkering en geef je mantelzorg? Dan moet je in principe solliciteren. Het UWV kan je wel maximaal een half jaar ontheffing geven van de sollicitatieplicht. Het gaat om zorg voor een zieke of gehandicapte in je naaste omgeving, zoals een familielid, die meer tijd en energie kost dan normale ziekenzorg. Het UWV kan de ontheffing verlengen, in bijzondere situaties vaker dan één keer (Rijksoverheid (externe website); UWV (externe website)).
Je vraagt het aan bij je adviseur werk van het UWV. Het UWV kan om een mantelzorgverklaring vragen: een bewijs dat je mantelzorger bent (MantelzorgNL (externe website)). Hoe je dat regelt, lees je in de mantelzorgverklaring.
Zo houd je werk en mantelzorg vol
Werkenden met mantelzorgtaken hebben meer kans op gezondheidsklachten en uitval dan werkenden zonder die taken, schrijft MantelzorgNL. De valkuilen zijn bekend: werk en privé strikt gescheiden houden, alles zelf willen doen en wachten tot het echt niet meer gaat (MantelzorgNL (externe website)).
- Verdeel de zorg. Maak een rooster met broers, zussen en anderen: zorg verdelen in de familie.
- Haal taken van je lijst. Elke dag bellen of het goed gaat, de boodschappen, de was: wat kan een ander of een dienst doen?
- Let op jezelf. Slaap je slecht of ben je snel geïrriteerd? Lees overbelaste mantelzorger.
- Woon je ver weg? Lees mantelzorg op afstand.
Wat je verder kunt krijgen aan waardering, hulp en vergoeding staat in ik ben mantelzorger: waar heb ik recht op?
Veelgestelde vragen
Hoe combineer je mantelzorg en werk?
Begin met een gesprek met je leidinggevende, voordat het je te veel wordt. Spreek andere werktijden, thuiswerken of tijdelijk minder uren af, gebruik zorgverlof als dat nodig is en draag een deel van de zorg over aan familie, de gemeente of de thuiszorg.
Moet je je werkgever vertellen dat je mantelzorger bent?
MantelzorgNL raadt aan om het op tijd te bespreken met je leidinggevende. Als die weet wat er speelt, is de kans groter dat er wordt meegedacht. Zonder gesprek kun je ook geen afspraken maken over werktijden of verlof.
Hoeveel uren mantelzorg krijg je van je werkgever?
Er bestaat geen vast aantal mantelzorg-uren dat je werkgever je moet geven. Wel heb je recht op zorgverlof, en mag je om andere werktijden of minder uren vragen. Hoeveel verlof je hebt, reken je uit met de zorgverlof-calculator.
Mag je minder gaan werken voor mantelzorg?
Ja, je mag je werkgever vragen om minder uren, ook tijdelijk. Je moet een halfjaar in dienst zijn en het verzoek schriftelijk doen, uiterlijk 2 maanden vooraf. Je werkgever mag alleen weigeren met een zwaarwegend bedrijfsbelang.
Krijg je WW als je stopt met werken voor mantelzorg?
Meestal niet. Wie zelf ontslag neemt, heeft volgens de Rijksoverheid alleen in uitzonderingssituaties recht op een WW-uitkering. Vraag het vooraf na bij het UWV, en kijk eerst naar verlof of tijdelijk minder werken.
Moet je solliciteren met een WW-uitkering als je mantelzorger bent?
In principe wel. Het UWV kan je bij mantelzorg maximaal een half jaar ontheffing geven van de sollicitatieplicht, en die soms verlengen. Vraag het aan bij je adviseur werk van het UWV.
Wat staat er in de cao over mantelzorg en werk?
Dat verschilt per cao. Volgens MantelzorgNL staat in één op de vier cao's een bepaling over werknemers met mantelzorgtaken, bijvoorbeeld over maatwerk, flexibel werken of verlof. Vraag HR wat er in jouw cao staat.
Wat betekent minder werken voor mantelzorg voor je pensioen?
Met minder salaris bouw je meestal minder pensioen op. Ook het nabestaandenpensioen kan lager worden. Vaak kun je op eigen kosten vrijwillig blijven opbouwen. Vraag je pensioenuitvoerder wat het voor jou betekent.
Checklijn is een betaalde dienst; deze informatie is gratis en onafhankelijk. Lees hoe we werken in ons redactiebeleid.
Bronnen
- Rijksoverheid — Wanneer mag ik meer of minder uren werken? — geraadpleegd op 16 november 2026
- Rijksoverheid — Wanneer mag ik op andere tijden werken? — geraadpleegd op 16 november 2026
- Rijksoverheid — Wanneer mag ik mijn arbeidsplaats wijzigen? (thuiswerken) — geraadpleegd op 16 november 2026
- Rijksoverheid — Wat zijn de gevolgen van onbetaald verlof? — geraadpleegd op 16 november 2026
- Rijksoverheid — Wanneer heb ik recht op een WW-uitkering? — geraadpleegd op 16 november 2026
- Rijksoverheid — Moet ik solliciteren als ik een WW-uitkering heb? (ontheffing bij mantelzorg) — geraadpleegd op 16 november 2026
- UWV — Vrijstelling sollicitatieplicht WW — geraadpleegd op 16 november 2026
- UWV — Wanneer heeft u recht op WW? — geraadpleegd op 16 november 2026
- Wijzer in geldzaken (ministerie van Financiën) — Meer of minder werken en je pensioen — geraadpleegd op 16 november 2026
- MantelzorgNL — Ondersteuning op je werk als mantelzorger — geraadpleegd op 16 november 2026
- MantelzorgNL — Praten met je leidinggevende over mantelzorg — geraadpleegd op 16 november 2026
- MantelzorgNL — Praten op je werk over mantelzorg: valkuilen en tips — geraadpleegd op 16 november 2026
- MantelzorgNL — Hoeveel mantelzorgers zijn er in Nederland? (cijfers SCP 2026) — geraadpleegd op 16 november 2026
- MantelzorgNL — Mantelzorgverklaring: hoe bewijs je dat je mantelzorger bent? — geraadpleegd op 16 november 2026
Laatst bijgewerkt:
Verder lezen
- Mantelzorgverlof en zorgverlof 2026: alle regels
Mantelzorgverlof heet in de wet zorgverlof. Calamiteitenverlof, kortdurend (70% loon) en langdurend verlof voor je ouder, en wat er in 2028 verandert.
- Overbelaste mantelzorger: signalen, test en wat helpt
Mantelzorg te zwaar? Herken de signalen van een overbelaste mantelzorger, doe een test en lees wat helpt: taken delen, respijtzorg, steun van de gemeente.
- Ik ben mantelzorger: waar heb ik recht op?
Je zorgt voor je vader, moeder of een andere naaste. Op welke hulp, waardering, verlof en vergoeding heb je recht? Een overzicht met bronnen.
- Mantelzorgmakelaar: wat doet die en wat kost het?
Een mantelzorgmakelaar zoekt zorgregelwerk voor je uit. Wat doet die, wat kost het, wanneer is het gratis en welke verzekeraars vergoeden het in 2026?