Gids
Tegemoetkoming chronisch zieken: meerkostenregeling gemeente
Een tegemoetkoming voor chronisch zieken krijg je niet van het Rijk, maar van de gemeente. De gemeente mag mensen met een beperking of chronische ziekte een bedrag geven voor hun extra kosten. Dat heet vaak de meerkostenregeling. Elke gemeente bepaalt zelf of die er is, hoe hoog het bedrag is en welke inkomensgrens geldt.
In het kort
- Wie betaalt: de gemeente, op grond van de Wmo. Er is geen landelijk bedrag.
- Vormen: een vast bedrag per jaar, een vergoeding op maat, korting op de gemeentepolis of een lagere eigen bijdrage.
- Inkomensgrens: mag ruimer zijn dan het sociaal minimum; dat verschilt per gemeente.
- Voorbeeld: gemeente Westerkwartier geeft in 2026 € 300 per persoon per jaar, bij een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm.
- Aanvragen: zelf, elk jaar, bij de gemeente van je ouder. Let op de aanvraagperiode.
Laatst bijgewerkt:
Op deze pagina
Wat is de tegemoetkoming chronisch zieken (meerkostenregeling)?
Wie chronisch ziek is of een beperking heeft, heeft vaak extra kosten: eigen bijdragen, het eigen risico, hulpmiddelen, vervoer. De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) geeft gemeenten de mogelijkheid om daarvoor geld te geven. In de wet staat dat de gemeente in een verordening kan bepalen dat mensen met een beperking of chronische psychische of psychosociale problemen een tegemoetkoming krijgen voor aannemelijke meerkosten (Wmo 2015, artikel 2.1.7 (externe website)).
Let op het woord "kan": de gemeente is het niet verplicht. De Wmo geeft de gemeente veel vrijheid, en daardoor verschilt de situatie per gemeente sterk (Meerkosten.nl (externe website)). De regeling heet bijvoorbeeld meerkostenregeling, tegemoetkoming meerkosten of tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten.
Vijf vormen: wat gemeenten doen
Volgens Meerkosten.nl, de website van belangenorganisatie Ieder(in), kan een gemeente kiezen uit deze vormen, of ze combineren (Meerkosten.nl (externe website)):
- Vergoeding op maat: je toont aan welke meerkosten je hebt. Vallen ze onder de regeling en is het inkomen lager dan de norm van de gemeente, dan krijg je een tegemoetkoming.
- Vast bedrag: iedereen die aan de eisen voldoet, krijgt hetzelfde bedrag.
- Gemeentepolis: een collectieve (aanvullende) zorgverzekering waarvan de gemeente de premie helemaal of voor een deel betaalt.
- Lagere eigen bijdrage: de gemeente vraagt geen of een lagere eigen bijdrage voor voorzieningen zoals hulp in het huishouden.
- Een fonds: de gemeente stort het geld in een fonds dat een plaatselijke organisatie van chronisch zieken, mensen met een handicap of ouderen beheert.
De gemeente mag grenzen stellen aan inkomen of vermogen. In de Wmo staat dat die grenzen ruimer mogen zijn dan het sociaal minimum. Ook met een inkomen iets boven bijstandsniveau kan je ouder dus in aanmerking komen. Een klein pensioen naast de AOW hoeft geen bezwaar te zijn: kijk naar de grens van de eigen gemeente.
Voorbeeld: de meerkostenregeling van één gemeente in 2026
Hoe zo'n regeling eruitziet, laat de gemeente Westerkwartier zien. De regeling van 2026 is openbaar en geldt sinds 1 juli 2026 (gemeente Westerkwartier (externe website)). Dit is een voorbeeld: in de gemeente van je ouder kunnen bedrag en voorwaarden anders zijn.
Tegemoetkoming meerkosten gemeente Westerkwartier 2026
- Bedrag
€ 300 per persoon per jaar
Als iedere aanvrager zelf aan de voorwaarden voldoet.
Bron: Gemeente Westerkwartier, regeling 2026 (artikel 8) · gecontroleerd op
- Inkomensgrens
Netto inkomen tot 120% van de bijstandsnorm
De kostendelersnorm telt daarbij niet mee.
Bron: Gemeente Westerkwartier, regeling 2026 (artikel 4 en 5) · gecontroleerd op
- Wanneer zijn meerkosten aannemelijk?
Als het eigen risico van de zorgverzekering over dat jaar helemaal is betaald
Bron: Gemeente Westerkwartier, regeling 2026 (artikel 6) · gecontroleerd op
- Aanvraagperiode
Van 1 augustus tot en met 30 juni van het volgende jaar
Eén keer per jaar, schriftelijk.
Bron: Gemeente Westerkwartier, regeling 2026 (artikel 9) · gecontroleerd op
Twee dingen uit dit voorbeeld om ook in de gemeente van je ouder na te vragen. Wie in Westerkwartier al de collectieve zorgverzekering Garant 3 van Menzis heeft, krijgt de tegemoetkoming niet. En wie een tegemoetkoming arbeidsongeschikten van het UWV kreeg, krijgt alleen het verschil (gemeente Westerkwartier (externe website)).
Tegemoetkoming van het UWV of met AOW?
Naast de gemeente geeft ook het UWV een tegemoetkoming. Die is er voor mensen met een arbeidsongeschiktheidsuitkering: zij krijgen elk najaar een extra bedrag van het UWV (Meerkosten.nl (externe website)). Heeft je ouder alleen AOW en pensioen, kijk dan bij de gemeente: daar hangt de tegemoetkoming af van de ziekte of beperking en het inkomen, niet van een uitkering.
Meerkostenregeling aanvragen: zo doe je dat
- Zoek de regeling van de gemeente van je ouderZoek op de website van de gemeente op meerkosten, chronisch zieken of tegemoetkoming. Of bel het Wmo-loket: dat vind je in het vangnet per gemeente.
- Kijk naar de inkomensgrensBijvoorbeeld een percentage van de bijstandsnorm. Vraag met welk inkomen de gemeente rekent.
- Verzamel bewijsDenk aan het overzicht van de zorgverzekeraar waarop staat dat het eigen risico is opgemaakt, een Wmo-besluit of een indicatie. Per gemeente verschilt wat telt.
- Let op de aanvraagperiodeIn het voorbeeld hierboven geldt de tegemoetkoming per jaar en vraag je haar elk jaar opnieuw aan. Vraag hoe dat in de gemeente van je ouder gaat, en tot wanneer aanvragen kan.
- Vraag ook naar de gemeentepolisDe gemeente kan een collectieve zorgverzekering aanbieden waarvan zij een deel van de premie betaalt. Vraag of je ouder moet kiezen tussen die polis en de tegemoetkoming.
Kom je er niet uit? Een onafhankelijke cliëntondersteuner helpt gratis bij aanvragen bij de gemeente.
Andere regelingen voor extra zorgkosten
- Aftrek van zorgkosten: kosten die niemand vergoedt, kunnen meetellen in de belastingaangifte. Lees zorgkosten aftrekbaar.
- Eigen bijdrage Wmo: voor hulp van de gemeente betaalt je ouder een vast bedrag per maand. Lees eigen bijdrage Wmo.
- Bijzondere bijstand: voor noodzakelijke kosten die je ouder niet kan betalen. Vraag altijd aan vóór de aankoop: de gemeente vergoedt niet achteraf (Meerkosten.nl (externe website)).
- Zorgtoeslag: een bijdrage in de premie van de zorgverzekering bij een laag inkomen.
- AIO-aanvulling: voor wie geen volledige AOW heeft en weinig ander inkomen. Lees AIO-aanvulling.
Veelgestelde vragen
Wat is de tegemoetkoming chronisch zieken?
Dat is een bedrag dat de gemeente kan geven aan mensen met een chronische ziekte of beperking, voor hun extra kosten. Er is geen landelijke regeling: elke gemeente bepaalt zelf het bedrag en de voorwaarden.
Wat is de meerkostenregeling?
De meerkostenregeling is de naam die veel gemeenten geven aan de tegemoetkoming voor extra kosten door een chronische ziekte of beperking. De regeling is gebaseerd op artikel 2.1.7 van de Wmo 2015.
Hoeveel is de tegemoetkoming chronisch zieken in 2026?
Dat verschilt per gemeente; er is geen landelijk bedrag. Een voorbeeld: de gemeente Westerkwartier geeft in 2026 € 300 per persoon per jaar, bij een netto inkomen tot 120% van de bijstandsnorm.
Krijg je met AOW een tegemoetkoming chronisch zieken?
Dat kan, bij de gemeente. Daar hangt de tegemoetkoming af van de ziekte of beperking en het inkomen, niet van het soort uitkering. De tegemoetkoming van het UWV is er voor mensen met een arbeidsongeschiktheidsuitkering.
Hoe vraag je de meerkostenregeling aan?
Bij de gemeente waar je ouder woont. Kijk op de website van de gemeente naar de voorwaarden, de inkomensgrens en de aanvraagperiode, of bel het Wmo-loket.
Is elke gemeente verplicht een meerkostenregeling te hebben?
Nee. In de Wmo staat dat een gemeente een tegemoetkoming voor meerkosten kan geven. De gemeente mag ook kiezen voor iets anders, zoals een gemeentepolis of een lagere eigen bijdrage.
Welke inkomensgrens geldt voor de tegemoetkoming meerkosten?
De gemeente bepaalt de grens zelf. In de Wmo staat dat die ruimer mag zijn dan het sociaal minimum, zodat ook mensen met een iets hoger inkomen in aanmerking kunnen komen.
Checklijn is een betaalde dienst; deze informatie is gratis en onafhankelijk. Lees hoe we werken in ons redactiebeleid.
Bronnen
- Wet maatschappelijke ondersteuning 2015, artikel 2.1.7 (tegemoetkoming meerkosten); wetten.overheid.nl, geldend op 1 juli 2026 — geraadpleegd op 16 november 2026
- Meerkosten.nl (Ieder(in)) — Financiële hulp van de gemeente — geraadpleegd op 16 november 2026
- Meerkosten.nl (Ieder(in)) — Inkomensondersteuning: overzicht van regelingen — geraadpleegd op 16 november 2026
- Gemeente Westerkwartier — Regeling tegemoetkoming meerkosten als gevolg van beperking of chronische ziekte 2026 (CVDR763567, geldend vanaf 1 juli 2026) — geraadpleegd op 16 november 2026
Laatst bijgewerkt:
Verder lezen
- Zorgkosten aftrekbaar in 2026: wat mag en wat verandert?
Welke zorgkosten van je ouder zijn in 2026 aftrekbaar, hoe vraag je ze terug via de aangifte (ook tot 5 jaar terug) en wat verandert er vanaf 2028?
- Eigen bijdrage Wmo bij het CAK: € 22,40 per maand in 2027
De eigen bijdrage Wmo die het CAK int: maximaal € 21,80 per maand in 2026 en € 22,40 in 2027. Wanneer je niets betaalt en hoe het zit met de plannen.
- AIO-aanvulling: voorwaarden, bedragen en aanvragen
Heeft je ouder geen volledige AOW en weinig ander inkomen? De AIO-aanvulling van de SVB vult aan tot het sociaal minimum. Voorwaarden en bedragen 2026.
- Wmo: wat is het, wat valt eronder en hoe vraag je het aan?
Wmo betekent Wet maatschappelijke ondersteuning. Wat valt eronder, voor wie is het, wat kost het en hoe vraag je hulp aan bij de gemeente?