Naar de inhoud

Begrip

Wat is het verzamelinkomen en waar vind je het?

Het verzamelinkomen is het totaal van inkomsten en aftrekposten in de drie boxen van de inkomstenbelasting. Het staat op de aanslag van je vader of moeder. Het is belangrijk, want het bepaalt onder meer de ouderenkorting, en het CAK en Dienst Toeslagen gebruiken het voor de eigen bijdrage en de toeslagen.

In het kort

  • Wat: inkomen uit box 1, 2 en 3, min de persoonsgebonden aftrekposten.
  • Waar: op de aanslag inkomstenbelasting, en als geregistreerd inkomen in Mijn Belastingdienst en MijnOverheid.
  • Geen netto-inkomen: het ligt vaak rond of net boven het bruto-inkomen.
  • Gebruikt door: onder meer het CAK, DUO en de Raad voor Rechtsbijstand, en voor de ouderenkorting.
  • Fout? Maak bezwaar bij de Belastingdienst tegen het geregistreerde inkomen.

Laatst bijgewerkt:

Op deze pagina
  1. Wat betekent verzamelinkomen?
  2. Waarvoor is het verzamelinkomen van je ouder belangrijk?
  3. Hoe hoog is het verzamelinkomen: bruto of netto?
  4. Waar vind je het verzamelinkomen van je ouder?
  5. Wat is het verschil tussen verzamelinkomen en toetsingsinkomen?
  6. Veelgestelde vragen

Wat betekent verzamelinkomen?

Het verzamelinkomen is het totaal van je inkomsten en aftrekposten in de drie boxen, maar zonder je verrekenbare verliezen van vorige jaren. Op je aanslag inkomstenbelasting heet dit inkomen je verzamelinkomen.

Bron van deze uitleg: Belastingdienst — Toelichting aangifte inkomstenbelasting 2025 (C-biljet, pdf), onderdeel 'Verzamelinkomen' (externe website), bekeken op 16 november 2026.

De drie boxen zijn: box 1, inkomen uit werk en woning (zoals loon, pensioen, AOW en de eigen woning); box 2, inkomen uit aanmerkelijk belang (minstens 5% aandelen in een bv); en box 3, inkomen uit sparen en beleggen, voor zover het vermogen boven het heffingsvrij vermogen uitkomt. De Belastingdienst rekent bij de online aangifte alles uit.

Waarvoor is het verzamelinkomen van je ouder belangrijk?

Het verzamelinkomen is niet alleen een getal voor de belasting. Andere instanties gebruiken het om bedragen te berekenen. Bij ouders gaat het vooral om:

  • de ouderenkorting voor wie de AOW-leeftijd heeft: de hoogte hangt af van het verzamelinkomen (zie ouderenkorting 2027);
  • de eigen bijdrage van het CAK voor de Wlz, berekend met het geregistreerde inkomen, met daarbij de vermogensinkomensbijtelling;
  • de toeslagen, zoals de zorgtoeslag: daar heet het het toetsingsinkomen.

Hoe hoog is het verzamelinkomen: bruto of netto?

Het verzamelinkomen is niet het netto-inkomen. Het is AOW, pensioen en ander inkomen bij elkaar, plus het inkomen uit sparen en beleggen in box 3, min de persoonsgebonden aftrekposten, zoals aftrekbare zorgkosten. Dienst Toeslagen zegt over het inkomen voor toeslagen, dat bij aangifte gelijk is aan het verzamelinkomen: het is nooit het netto-inkomen en kan ongeveer het bruto-inkomen zijn, maar is meestal net wat hoger.

Wat de Belastingdienst erover zegt

Ouderenkorting

Het verzamelinkomen bepaalt de hoogte van de ouderenkorting voor wie de AOW-leeftijd heeft

Bron: Belastingdienst, toelichting aangifte 2025 · gecontroleerd op

Geregistreerd inkomen

Wie aangifte doet: het verzamelinkomen op de aanslag. Wie geen aangifte doet: het belastbaar jaarloon

Het CAK, de Raad voor Rechtsbijstand en DUO gebruiken dit inkomen.

Bron: Belastingdienst · gecontroleerd op

Waar vind je het verzamelinkomen van je ouder?

  1. Op de aanslagOp de (voorlopige of definitieve) aanslag inkomstenbelasting staat het verzamelinkomen.
  2. In Mijn BelastingdienstOp de pagina 'Inkomensverklaring en geregistreerd inkomen' zie je het per jaar. Daar download je ook een inkomensverklaring.
  3. In MijnOverheidLog in met DigiD en kijk bij 'Geregistreerd inkomen'. Regel je dit voor je ouder, dan heb je een DigiD-machtiging nodig.
  4. Klopt het niet?Maak bezwaar tegen het geregistreerde inkomen bij de Belastingdienst, met het formulier Bezwaar voor particulieren. Wil je ook de aanslag aanpassen, dan is dat een aparte stap.

Hoe je de aangifte voor je vader of moeder regelt, met een machtiging, lees je in volmacht voor je ouders regelen en mantelzorg en belastingaangifte.

Wat is het verschil tussen verzamelinkomen en toetsingsinkomen?

Het verzamelinkomen komt uit de aangifte inkomstenbelasting. Het toetsingsinkomen is het inkomen waarmee Dienst Toeslagen de toeslagen berekent. Doet je ouder aangifte, dan is het toetsingsinkomen gelijk aan het verzamelinkomen op de definitieve aanslag. Doet je ouder geen aangifte, dan is het het belastbaar loon op de jaaropgave. Zolang het jaar loopt, schat je het toetsingsinkomen zelf.

Verzamelinkomen en Toetsingsinkomen naast elkaar
KenmerkVerzamelinkomenToetsingsinkomen
WaarvoorVerzamelinkomenInkomstenbelasting, ouderenkorting, CAK.ToetsingsinkomenToeslagen zoals de zorgtoeslag.
Waar staat hetVerzamelinkomenOp de aanslag inkomstenbelasting.ToetsingsinkomenJe geeft het zelf op bij de aanvraag, als schatting.
Zonder aangifteVerzamelinkomenEr is geen verzamelinkomen; het geregistreerde inkomen is dan het belastbaar jaarloon.ToetsingsinkomenHet belastbaar loon van de jaaropgave.

Veelgestelde vragen

Waar vind ik mijn verzamelinkomen?

Op de aanslag inkomstenbelasting. Je ziet het ook als geregistreerd inkomen in Mijn Belastingdienst en in MijnOverheid, per jaar.

Is het verzamelinkomen bruto of netto?

Geen van beide precies. Het is het inkomen uit de drie boxen min de persoonsgebonden aftrekposten. Het is nooit het netto-inkomen; volgens Dienst Toeslagen ligt het vaak rond of net boven het bruto-inkomen.

Welke instanties gebruiken het verzamelinkomen?

Onder meer het CAK voor de eigen bijdrage, de Raad voor Rechtsbijstand en DUO. Zij krijgen het als geregistreerd inkomen van de Belastingdienst.

Telt spaargeld mee in het verzamelinkomen?

Ja, via box 3: het inkomen uit sparen en beleggen telt mee in het verzamelinkomen.

Wat als het verzamelinkomen van mijn ouder niet klopt?

Maak bezwaar bij de Belastingdienst tegen het geregistreerde inkomen. Dat kan ook via de organisatie die het inkomen gebruikte, zoals het CAK; die stuurt het bezwaar door.

Checklijn is een betaalde dienst; deze informatie is gratis en onafhankelijk. Lees hoe we werken in ons redactiebeleid.

Bronnen

  1. Belastingdienst — Toelichting aangifte inkomstenbelasting 2025 (C-biljet, pdf), onderdeel 'Verzamelinkomen' — geraadpleegd op 16 november 2026
  2. Belastingdienst — Alles over het geregistreerde inkomen — geraadpleegd op 16 november 2026
  3. Belastingdienst — Boxen en tarieven — geraadpleegd op 16 november 2026
  4. Dienst Toeslagen — Het inkomen dat telt voor toeslagen is het 'toetsingsinkomen' — geraadpleegd op 16 november 2026
  5. Dienst Toeslagen — Moet ik voor toeslagen mijn netto-inkomen of bruto-inkomen opgeven? — geraadpleegd op 16 november 2026

Laatst bijgewerkt:

Verder lezen